ریسک اعتباری

از ویکی‌مبنا
Share/Save/Bookmark
پرش به: ناوبری، جستجو

معادل انگلیسی: CREDIT RISK

مخفف:

موارد کاربرد: بورس ،اقتصاد، بانکداری ، بازار سرمايه

توضیحات

اين اصطلاح همچنين ريسك نكول نيز ناميده مي‌شود. به احتمال وقوع نكول و عدم پرداخت به موقع اين طبق شرايط قرارداد از سوي شریک تجاری اطلاق مي‌شود.[۱]

ریسک اعتباری ریسکی است که از نکول یا قصور طرف قرارداد، یا در حالتی کلی‌تر ریسکی است که از «اتفاقی اعتباری» به وجود می‌آید. به طور تاریخی این ریسک معمولاً در مورد اوراق قرضه واقع می‌شد، بدین صورت که قرض‌دهنده‌ها از بازپرداخت وامی که به قرض‌گیرنده داده بودند، نگران بودند. به همین خاطر گاهی اوقات ریسک اعتباری را «ریسک نکول» هم گویند. ریسک اعتباری از این واقعیت ریشه می‌گیرد که طرف قرارداد، نتواند یا نخواهد تعهدات قرارداد را انجام دهد. تأثیر این ریسک با هزینه جایگزینی وجه نقد ناشی از نُکول طرف قرارداد سنجیده می‌شود. ضررهای ناشی از ریسک اعتباری ممکن است قبل از وقوع نکول واقعی طرف قرارداد رخ دهند. به طور کلی‌تر ریسک اعتباری را می‌توان به عنوان ضرر محتمل که در اثر یک رخداد اعتباری اتفاق می‌افتد، بیان کرد. رخداد اعتباری زمانی واقعی شود که توانایی طرف قرارداد در تکمیل تعهداتش تغییر کند. ریسک اعتباری یکی از مهم‌ترین عوامل تولید ریسک در بانک‌ها و شرکت‌های مالی است. این ریسک از این جهت ناشی می‌شود که دریافت‌کنندگان تسهیلات توانایی بازپرداخت اقساط بدهی خود را به بانک نداشته باشند. در اندازه‌گیری ریسک اعتباری، ریسک مشخصه‌ای را باید اندازه گرفت که تعبیرهای مختلفی از آن می‌شود کرد: ریسک نکول، ریسک کاهش رتبه، ریسک نرخ بهره، ریسک تفاوت نرخ بهره.[۲] از این‌رو، این ریسک به حالت‌هاي زير خود را نشان مي‌دهد:

  • احتمال كاهش توان باز پرداخت اصل و فرع تسهيلات دريافتي
  • احتمال عدم باز پرداخت اصل و فرع تسهيلات دريافتي
  • احتمال معوق شدن بازپرداخت اصل و فرع تسهيلات دريافتي.


برای اندازه‌گیری ریسک اعتباری باید به این موارد توجه کرد:

  • درصد احتمال نُکول:احتمال این است که طرف قرارداد در مدت تعیین‌شده در قرارداد، به تمام یا بخشی از تعهدات‌اش، خواسته یا ناخواسته عمل نکند.
  • میزان تعهد اعتباری: نشان می‌دهد که در زمان نکول، چه مقدار از تعهدات متأثر از نکول قرار می‌گیرد.
  • نرخ بازیافت اعتباردرصورت نكول: بيانگر اين است كه در صورت نکول تعهدات، چه سهمی از تعهدات ممکن است از راه‌های مختلف مثل استفاده از وثیقه بازيافت شوند.

مدیریت ریسک اعتباری

مدیریت ریسک اعتباری مانند مدیریت یگر ریسک‌های بانک نیازمند فراهم ‌ساختن استراتژی‌ها، رویه‌ها و سیاست‌گذاری‌های متناسب جهت شناسایی، اندازه‌گیری و کنترل این ریسک است. استراتژی های کلی مربوط به ریسک اعتباری با درنظر داشتن تمایل بانک به اعطای اعتبار در بخش‌های متعدد و همچنین سررسید و سودآوری های گوناگون مشخص می‌شود. به این جهت باید هدف‌های بانک درباره نوع و وضعیت اعتباری مشتریان،‌درآمدها، رشد مورد انتظار و همچنین رابطه ریسک و بازده مورد انتظار برای فعالیت‌ها تعیین می‌شود.

در سطح پیشگیری از وقوع ریسک اعتباری، کوشش بانک‌ها در جهت شناسایی مقدار واقعی ریسک مربوط به گیرنده تسهیلات است تا بدگزینی را به حداقل رسانند. بنابراین بانک‌ها جهت تصدیق اعتباری گیرنده تسهیلات، به اصلاعات فراوانی نیاز دارند. در این میان، ساختار مناسب وام‌دهي و احتياط‌هاي لازم براي حفاظت از منافع وام‌دهندگان، طراحي نظام تعيين درجه اعتباري براي دريافت كنندگان تسهيلات، تعيين سقف تسهيلات قابل اعطا و وثيقه‌هاي لازم با توجه به رتبه اعتباري تعيين شده، ايجاد تنوع درطيف تسهيلات اعطا شده با درجات اعتباري مختلف در سطوح مختلف، تعيين هزينه يا جرائم متعدد در صورت معوق شدن باز پرداخت اصل و فرع تسهيلات، استفاده از اوراق مالي مشتقه اعتباري با قرارداد تسهيلات، بازنگري دوره‌اي به دارايي‌هاي بانك، مديريت به‌موقع و آماده براي تغيير در تركيب تسهيلات به علت اتفاقاتي كه در بازار رخ مي‌دهد باعث كاهش و كنترل ریسک اعتباری می‌شود.

پانویس